میکرومتر عمق سنج چیست؟
میکرومتر عمق سنج [به انگلیسی: Depth Micrometer] ابزار اندازهگیری دقیق است که برای تعیین عمق سوراخها، شیارها و فرورفتگیها با دقت 0.01 میلیمتر (0.001 اینچ) از آن استفاده میشود. این میکرومتر توسط مهندسان و مکانیکها استفاده میشود و که به طور خاص برای اندازهگیری عمق طراحی شدهاست. میکرومتر عمق سنج با میکرومترهای استاندارد که برای اندازهگیری قطر خارجی استفاده میشوند، متفاوت است و آن را فقط میتوان در اجسامی استفاده کرد که مکان مناسبی برای قرارگیری سر ابزار در آنها وجود داشته باشد.
اجزاء
با توجه به شکل زیر میکرومتر عمق سنج از قسمتهای زیر تشکیل میشود:
- پوسته ثابت (مقیاس اصلی): دارای خط مبنا و درجهبندیهای ثابت است که با شمارههای از 0 تا 25 که از چپ به راست خوانده میشود.
- پوسته متحرک (مقیاس ثانویه): به انگشتانه متصل است و با آن حرکت میکند.
- جغجغه: در قسمت انتهایی انگشتانه قرار دارد و وظیفه کنترل مقدار گشتاور وارده را دارد.
- مهره قفل کننده: برای قفل کردن ابزار در هر تنظیم دلخواه کاربرد دارد.
- میلههای اندازهگیری: میلههای قابل تعویض با طولهای مختلف که امکان اندازهگیری محدودههای عمق مختلف را فراهم میکنند.
دقت اندازهگیری
میکرومتر عمق سنج برای اندازهگیری عمق یک سوراخ با دقت حداقل 0.01 میلیمتر استفاده میشود. دهانه اندازهگیری دقیقاً مانند میکرومتر 25 میلی متر است که می تواند با تغییر میله تغییر کند. اصول اندازهگیری آن همانند میکرومتر خارج است. هر میکرومتر عمق سنج به همراه سه دوک قابل تعویض عرضه میشود که دارای محدوده اندازهگیری 0 تا 25 میلیمتر، 25 تا 50 میلیمتر، 50 تا 75 میلیمتر و 75 تا 100 میلیمتر است. میکرومترهای عمق سنج با محدوده اندازهگیری بزرگتر تا 6000 میلیمتر نیز در دسترس هستند.
میکرومتر عمق سنج چگونه کار میکند؟
با توجه به شکل، میکرومتر عمق سنج از یک پایه که به پوسته ثابت متصل است و یک پوسته متحرک اندازهگیری متصل به انگشتانه تشکیل میشود. حرکت محوری پوسته متحرک با چرخش انگشتانه امکانپذیر است. اندازهگیری بین سطح انتهایی میله اندازهگیری و صفحه مرجع انجام میگیرد. با دور شدن میله از پایه، مقدار اندازهگیری افزایش مییابد. هنگامی که میله با سطح جسم همسطح است، مقدار صفر و زمانی که میله به طور کامل باز است، مقدار حداکثر را نشان میدهد. طرز استفاده از میکرومتر عمق سنج در شکل زیر نشان داده شده است.
عدد مقیاس اصلی اندازهگیری ۱۷ است. خط تقسیم ۱۴ انگشتانه با خط مرجع مطابقت دارد. در نتیجه، عدد دقیق اندازهگیری 17 + 0.14 = 17.14 میلیمتر است.
نحوه استفاده از میکرومتر عمق سنج
مرحله ۱: ابتدا با وارد کردن میله 0-25 میلیمتر (یا 0-1 اینچ) و پیروی از دستورالعملهای قبلی، اطمینان حاصل کنید که میکرومتر صفر شدهاست. فاصلهای که باید اندازهگیری شود را تخمین بزنید. با استفاده از این تخمین، میله با اندازه مناسب را انتخاب کرده و آن را در پایین میکرومتر قرار دهید.
مرحله 2: میله اندازهگیری را تا حد امکان نزدیک به لبه سوراخ در حال اندازهگیری قرار دهید.
مرحله 3: پوسته متحرک را در جهت عقربههای ساعت بچرخانید و پایه میکرومتر را بگیرید تا نوک میله به انتهای سوراخ یا شکاف نزدیک شود.
همانطور که به سطحی که باید اندازهگیری شود نزدیک میشوید، جغجغه را با دقت بچرخانید تا چرخش انگشتانه متوقف شود. جغجغه به چرخش ادامه میدهد و مقدار نیروی مناسب را برای اندازهگیری دقیق اعمال میکند. استفاده از انگشتانه میکرومتر به تنهایی نیازمند مهارت و تمرین است تا احساس مناسب را هنگام کار با آن به دست آورید.
مرحله 4: جغجغه را قفل کنید.
مرحله 5: مقدار اندازهگیری را بخوانید و آن را به طول میله اکستنشن اضافه کنید.
نحوه خوانش میکرومتر عمق سنج
مقدار اندازهگیری توسط میکرومتر عمق سنج مجموع مقادیر پوسته متحرک و ثابت است. نحوه اندازهگیری توسط یک میکرومتر عمق سنج در مقیاس میلیمتر در زیر آورده شدهاست:
مرحله 1: به مقدار روی پوسته ثابت نگاه کنید.
بر روی پوسته ثابت میتوانید مقدار اولین رقم اندازهگیری را بیابید. این عدد مستقیماً در سمت چپ انگشتانه قرار دارد. این عدد بر روی یک میکرومتر متریک بر حسب میلیمتر نشان داده میشود. در پوسته ثابت، هر افزایش جزئی نشان دهنده 0.5 میلیمتر است.
در شکل بالا، عدد روی پوسته ثابت 6.5 میلیمتر است.
مرحله 2: به مقدار روی پوسته متحرک نگاه کنید.
عدد روی پوسته متحرک را بخوانید. پوسته متحرک یک میکرومتر متریک دارای مقیاس 0.5 میلیمتر (یک دور کامل) است که هر افزایش برابر 0.01 میلیمتر است و معمولاً در گامهای 0.05 میلیمتر شمارهگذاری میشود. مقداری که باید خوانده شود کمترین عددی باید باشد که با خط شاخص در پوسته ثابت مطابق است. اگر خط شاخص بین دو مقدار قرار گیرد، مقدار قرائت شده، عددی خواهد بود که زیر خط شاخص قرار دارد.
مقدار روی پوسته متحرک در تصویر بالا برابر است با 0.11 میلیمتر.
مرحله3: به مقیاس ورنیه نگاه کنید.
اگر میکرومتر ورنیه دارید، مقدار روی مقیاس ورنیه را بخوانید (اگر میکرومتر ورنیه ندارید به این مرحله نیاز ندارید و به مرحله 4 بروید). مقیاس ورنیه میکرومتر متریک دارای محدوده اندازهگیری 0.01 میلیمتر است و هر افزایش برابر با 0.001 میلیمتر است. قرائت در مقیاس ورنیه با هر افزایشی در مقیاس انگشتانه (0.009 میلیمتر در تصویر سمت چپ) مطابقت دارد.
مرحله 4: اعداد به دست آمده را با هم جمع کنید.
برای به دست آوردن خوانش، مقادیر هر مقیاس (مقیاس اصلی + مقیاس ثانویه + ورنیه) را با هم جمع کنید.
به عنوان مثال،
6.5mm + 0.11mm+0.009 = 6.669mm.
قرائت در پوسته متحرک تقریبا 6.669 میلیمتر است زیرا تقریباً بین دو مقدار قرار گرفتهاست.
